Είναι συχνό φαινόμενο ένας ακτινολόγος που ασχολείται με τη μαστογραφία να ανακαλύπτει ευρήματα μη ψηλαφητά αλλά ορατά μόνο απεικονιστικά, με τη μορφή μικροαποτιτανώσεων ή μικρών ογκιδίων. Εδώ συμβάλλει η ψηφιακή μαστογραφία με τομοσύνθεση, που δίνει τη δυνατότητα λήψης εικόνων μεγάλης ευκρίνειας από διαφορετικές γωνίες σε μία και μόνο σάρωση. Οι εικόνες αυτές αναλύονται σε λεπτές τομές υψηλής ανάλυσης και όλες μαζί δημιουργούν την τρισδιάστατη απεικόνιση του στήθους.
Τα πλεονεκτήματα της ψηφιακής τομοσύνθεσης είναι ότι ελαχιστοποιούνται οι πιθανότητες ψευδούς διάγνωσης, η διαγνωστική ακρίβεια είναι μεγάλη ακόμα και σε βλάβες σε πρώιμο στάδιο, απαιτεί λίγες επαναλήψεις εξετάσεων, οι βιοψίες που μπορεί να χρειαστούν είναι λιγότερες και ο μαστός δεν συμπιέζεται πολύ.
Η ψηφιακή τομοσύνθεση συνίσταται για γυναίκες με πυκνούς μαστούς και κατ’ επέκταση και σε γυναίκες που μπορεί να έχουν κάποια μορφή κληρονομικότητας. Επιπλέον είναι πολύ καλή επιλογή ως συμπληρωματική εξέταση της απλής μαστογραφίας, αν βρεθεί κάποιο ύποπτο εύρημα. Σε ό,τι αφορά τα ποσοστά ακρίβειας, στην απλή ψηφιακή είναι της τάξεως του 93-94% και στην ψηφιακή με τομοσύνθεση φτάνουν μέχρι και το 99%.
Επίσης είναι ενδεχόμενο να υπάρξει αμφιβολία για το αν κάποια ευρήματα είναι κακοήθεια. Σαφώς και αυτά τα ευρήματα χρειάζονται απόδειξη για την περαιτέρω αντιμετώπισή τους και η μόνη λύση είναι η βιοψία, δηλαδή η λήψη υλικού για την ιστολογική ταυτοποίησή τους.
Ο όρος βιοψία στο μαστό είναι συνυφασμένος με τη χειρουργική βιοψία, δηλαδή με επέμβαση. Έτσι έχουμε ένα μεγάλο αριθμό επμβάσεων, που αν το εύρημα αποδειχθεί καλόηθες θα μπορούσαν να είχαν αποφευχθεί. Υπολογίζουμε πως οκτώ στις δέκα γυναίκες θα είχαν αποφύγει το χειρουργείο με τη λύση της στερεοτακτικής βιοψίας με αναρρόφηση.
Αυτή η βιοψία δεν είναι χειρουργική πράξη, μιας και πραγματοποιείται χωρίς ιδιαίτερη προετοιμασία της εξεταζόμενης, με ελάχιστη τοπική αναισθησία και με μια μικρή τομή στο δέρμα για την οποία δεν χρειάζονται ράμματα, αλλά το σημαντικό είναι επίσης ότι δεν χρειάζεται παραμονή στο νοσοκομείο και η εξεταζόμενη πηγαίνει σπίτι της με άμεσα.
Για τη λήψη του υλικού χρησιμοποιείται ειδική βελόνα και μηχάνημα αναρρόφησης το οποίο συλλέγει τα ιστοτεμάχια σε ειδικό καλάθι πίσω από τη βελόνα. Αναφορικά με τη διαδικασία, η ασθενής ξαπλώνει μπρούμυτα σε ειδικό τραπέζι βιοψίας και το στήθος της μπαίνει σε μια ειδική υποδοχή. Όλη η διαδικασία γίνεται από την κάτω πλευρά η οποία είναι ένας ψηφιακός μαστογράφος. Το μηχάνημα της στερεοτακτικής βιοψίας μετράει συντεταγμένες και ο ιατρός κατευθύνει τη βελόνα ακριβώς επάνω στο εύρημα. Στην συνέχεια γίνεται αναρρόφηση δηλαδή η συλλογή υλικού μέσα από την βλάβη. Στη συνέχεια, στο υλικό που έχει συλλεχθεί γίνεται ιστολογική ταυτοποίηση για να διαπιστωθεί εάν πρόκειται για καλοήθεια ή για κακοήθεια.
Σε ορισμένες περιπτώσεις όταν είναι μικρό το εύρημα, εξαφανίζεται με την αναρρόφηση. Στο σημείο εκείνο αφήνεται ένα μικρό κλιπ από τιτάνιο, ώστε στην περίπτωση που υπάρχει κακοήθεια να πάει ο χειρουργός να βρει την περιοχή και να χειρουργήσει περαιτέρω για υγιή όρια.
Η μέθοδος αυτή δεν μπορεί να εφαρμοστεί στις περιπτώσεις που η βλάβη είναι πολύ κοντά στο δέρμα και αυτό διότι η βελόνα για να μπορέσει να κάνει αναρρόφηση θα πρέπει να βρίσκεται τουλάχιστον 2 εκατοστά μέσα στο μαστό. Επίσης και αυτό έχει σημασία, η στερεοτακτική βιοψία μαστού μπορεί να γίνει και σε άνδρες που έχουν γυναικομαστία.
Η όλη προσπάθεια είναι η αποφυγή των περιττών χειρουργικών πράξεων και η σωστή και έγκαιρη διάγνωση του καρκίνου του μαστού, όσο αυτή παραμένει μικρή και αψηλάφητη αλλοίωση. Η προσέγγιση και η βιοψία στερεοτακτικά των αλλοιώσεων αυτού του τύπου, είναι η ενδεδειγμένη ιατρική πράξη που εγγυάται τη μικρότερη δυνατή ταλαιπωρία της εξεταζόμενης γυναίκας. Φυσικά, η στερεοτακτική βιοψία, πρέπει να γίνεται από εξειδικευμένο ακτινολόγο μαστού, εξειδικευμένο νοσηλευτικό προσωπικό και σε σωστά εξοπλισμένο κέντρο μαστού.
