1 στις 8 γυναίκες θα νοσήσει από καρκίνο του μαστού. Είναι σημαντικό οι γυναίκες να γνωρίζουν τους παράγοντες κινδύνου και να ενισχύουν τους προστατευτικούς παράγοντες, ώστε να προληφθεί πρωτογενώς ο καρκίνος του μαστού.
Παράγοντες κινδύνου: η αύξηση της ηλικίας, η λευκή φυλή, η γενετική προδιάθεση, το οικογενειακό ιστορικό (η ύπαρξη 1 συγγενούς με καρκίνο μαστού διπλασιάζει τον κίνδυνο ενώ 2 συγγενών τον 5πλασιάζει ), ο προηγηθείς καρκίνος ( του μαστού, των ωοθηκών), η αυξημένη πυκνότητα και οι υπερπλαστικές αλλοιώσεις του μαστού, η προηγηθείσα ακτινοθεραπεία στο θώρακα, η πρώιμη εμμηναρχή, η καθυστερημένη εμμηνόπαυση, η ατοκία, η αυξημένη ηλικία κατά τον 1ο τοκετό (>30 ετών).
Προστατευτικοί παράγοντες: Ο μητρικός θηλασμός από 1,5 έτος και πάνω, η καταπολέμηση της παχυσαρκίας, του σακχαρώδη διαβήτη, του καπνίσματος και της κατανάλωσης αλκοόλ, η σωματική άσκηση ( περπάτημα και άσκηση 3 – 5 ώρες την εβδομάδα), η υγιεινή διατροφή (με φυτικές ίνες, πολυακόρεστα λίπη, συμπληρώματα βιταμίνης D και A), η αποφυγή μακροχρόνιων ορμονικών θεραπειών υποκατάστατης στην εμμηνόπαυση και μακροχρόνιας χρήσης αντισυλληπτικών, η αντιμετώπιση της αϋπνίας και η αποφυγή χρήσης τοξικών ουσιών στην εμβρυική και παιδική ζωή προστατεύουν από την εμφάνιση του καρκίνου του μαστού.
Από τις ασθενείς μόνο 10% έχουν γενετικό υπόβαθρο, λόγω μεταλλάξεις των γονιδίων κυρίως BRCA-1 και BRCA-2. Με μία εξέταση αίματος μπορεί να διαγνωσθούν αν είναι φορείς των μεταλλάξεων αυτών και να μπουν σε πρόγραμμα εντατικής παρακολούθησης από τα 25 έτη.
Για την καλή πρόγνωση, μεγάλη σημασία παίζει η πρώιμη διάγνωση.
Όλες οι γυναίκες πρέπει να υποβάλλονται από την ηλικία των 40 ετών και άνω σε μαστογραφία ανά 1 με 2 έτη. Για τον ακτινογραφικά πυκνό μαστός και τις ασθενείς < 40 ετών συστήνεται η διενέργεια επιπρόσθετων εξετάσεων, όπως το υπερηχογράφημα υψηλής ανάλυσης, σε συνδυασμό με ελαστογραφία, έγχρωμο Doppler και 3D υπερηχογραφία, η μαγνητική τομογραφία και η τομοσύνθεση.
Οι γυναίκες πρέπει να ευαισθητοποιηθούν, να τροποποιήσουν τις συνήθειες και τον τρόπο ζωής τους και να μάθουν ότι ετήσιος προληπτικός έλεγχος σε ειδικό μαστολόγο σώζει ζωές.
Από την Γυναικολόγο-Ειδικό Μαστολόγο – Χειρουργό Μαστού Ειρήνη Αγγελίδου Χαιρέτη
