img_7859.jpg

Λυκοπένιο, το αντιοξειδωτικό!

ΔΙΚΤΥΟ ΔΙΑΙΤΟΛΟΓΙΚΩΝ ΜΟΝΑΔΩΝ ΛΟΓΩ ΔΙΑΤΡΟΦΗΣ

17 Ιουνίου, 2014

Τι είναι αυτό που δίνει στις ντομάτες το κόκκινο χρώμα, τις αντιοξειδωτικές ουσίες και καταπολεμά σημαντικές παθήσεις; Για το λυκοπένιο γράφει ο Δημήτρης Γρηγοράκης, διαιτολόγος-διατροφολόγος.

Το λυκοπένιο αποτελεί μέρος της οικογένειας των καροτενοειδών ουσιών (είναι το κύριο καροτενοειδές στο ανθρώπινο πλάσμα), οι οποίες δεν είναι δυνατόν να κατασκευαστούν από τον ανθρώπινο οργανισμό.

Πρόκειται για φυσικοχημικές ουσίες οι οποίες ευθύνονται για το χρώμα των φρούτων και λαχανικών, πιο συγκεκριμένα το λυκοπένιο είναι η φυτοχημική ουσία που προσδίδει το κόκινο χρώμα στις ντομάτες και τα παράγωγα της, εκτός αυτού συναντάται και σε άλλα τρόφιμα όπως το καρπούζι, το ροζ γκρέιπφρουτ, τα σαγκουίνια, την παπάγια και τις φράουλες.

Το λυκοπένιο είναι συγγενής της πιο γνωστής β-καροτίνης, πολλές από τις πρόσφατες έρευνες δείχνουν ότι μερικά από τα οφέλη που αποδόθηκαν στη β-καροτίνη, απορρέουν στην πραγματικότητα από το λυκοπένιο. Παρουσιάζεται σε μεγαλύτερες ποσότητες στον ανθρώπινο οργανισμό, γεγονός που υποδηλώνει τη σημαντική βιολογική του αξία στο ανθρώπινο ανοσοποιητικό σύστημα και επιτρέπει στο σώμα να αναπτύξει αντιοξειδωτική δραστηριότητα εξουδετερώνοντας τις ελεύθερες ρίζες οξυγόνου που δημιουργούνται φυσιολογικά κατά τον μεταβολισμό των κυττάρων.

Τα επίπεδα του λυκοπενίου  επηρεάζονται από πολλούς βιολογικούς παράγοντες και από τον τρόπο ζωής. Εξαιτίας της λιπόφιλής του φύσης συγκεντρώνεται σε μικρής έντασης και πολύ μικρής έντασης λιποπρωτεϊνες του ορού. Επίσης συγκεντρώνεται στα επινεφρίδια, στο συκώτι, στους όρχεις και στον προστάτη. Παρόλα αυτά, σε αντίθεση με άλλα καροτενοειδή, τα επίπεδα του λυκοπενίου στον ορό και στους ιστούς δε συσχετίζονται καλά με την ολική πρόσληψη από τα φρούτα και τα λαχανικά.  Στα φρέσκα φρούτα και λαχανικά το λυκοπένιο είναι εγκλωβισμένο στο φυτικό ιστό.

Επομένως, μόνο ένα μέρος του λυκοπενίου που περιέχεται στα φρέσκα φρούτα απορροφάται. Η επεξεργασία των φρούτων καθιστά το λυκοπένιο περισσότερο βιολογικά διαθέσιμο αυξάνοντας την επιφάνεια που είναι διαθέσιμη για την πέψη. Παράλληλα η χημική μορφή του λυκοπενίου μεταβάλλεται με τις αλλαγές της θερμοκρασίας που παρατηρούνται κατά την επεξεργασία και έτσι απορροφάται ευκολότερα από το σώμα. Επίσης εξαιτίας της διαλυτότητάς του στο λίπος (όπως οι βιταμίνες A,D,E και το β-καροτένιο), η απορρόφηση του στους ιστούς αυξάνεται όταν προστίθεται στη διατροφή λάδι. Παρόλο που το λυκοπένιο είναι διαθέσιμο και σε μορφή συμπληρωμάτων, υπάρχει πιθανότητα να παρουσιάσει συνεργιστική δράση όταν καταναλώνεται από ολόκληρο το φρούτο, όπου άλλα συστατικά του φρούτου αυξάνουν την αποτελεσματικότητά του.

Έρευνες έδειξαν ότι το λυκοπένιο στον επεξεργασμένο πολτό ντομάτας είναι τέσσερις έως έξι φορές περισσότερο διαθέσιμο βιολογικά από ότι το λυκοπένιο στη φρέσκια ντομάτα. Αυτό συμβαίνει γιατί η κυτταρική μεμβράνη των φυτικών κυττάρων της ντομάτας καταστρέφεται κατά το μαγείρεμα ή την επεξεργασία, με αποτέλεσμα να απελευθερώνεται περισσότερο λυκοπένιο διαθέσιμο προς απορρόφηση από τον εντερικό αυλό. Τα επεξεργασμένα παράγωγα της ντομάτας, όπως η σάλτσα και το κέτσαπ περιέχουν τις υψηλότερες συγκεντρώσεις βιολογικά διαθέσιμου λυκοπενίου. Επίσης για πολλούς ανθρώπους η κυριότερη πηγή λυκοπενίου είναι η πίτσα.

Σε αντίθεση με τη ντομάτα, το λυκοπένιο που περιέχεται στο καρπούζι είναι βιολογικά περισσότερο διαθέσιμο για τον οργανισμό και μας το προσφέρει χωρίς καμία επεξεργασία. Αυτά είναι καλά νέα για αυτούς που δεν τους αρέσουν οι ντομάτες και έτσι μπορούν να λαμβάνουν λυκοπένιο από το καρπούζι. Το καρπούζι δηλαδή αποτελεί μια ευχάριστη και εναλλακτική λύση. 

Το λυκοπένιο παρουσιάζει πολλές και σημαντικές δράσεις για τον οργανισμό. Μετά την απορρόφηση του από το έντερο εναποτίθεται στο συκώτι, στους πνεύμονες, στον προστάτη, στο παχύ έντερο και στο δέρμα. Μέχρι τώρα σημαντικός αριθμός ερευνών έδειξαν ότι το λυκοπένιο και ειδικότερα αυτό που προέρχεται από την ντομάτα και τα παράγωγα της, μπορεί να συμβάλλει στην καταπολέμηση διαφόρων σημαντικών παθήσεων που ταλανίζουν την ανθρωπότητα. Μεταξύ αυτών συμπεριλαμβάνονται:

  • Καρδιακές παθήσεις, έμφραγμα του μυοκαρδίου
    Επιστημονικές έρευνες απέδειξαν πως το λυκοπένιο προστατεύει την LDL χοληστερόλη από οξείδωση (προστασία των αρτηριών από το σχηματισμό πλάκας) και πως η συγκεκριμένη δράση του λυκοπενίου ενισχύεται σημαντικά από την ύπαρξη ενός άλλου καροτενοειδούς της λουτεϊνης, η οποία υπάρχει στο σπανάκι και στο καλαμπόκι
  • Καρκίνος προστάτη, πεπτικού συστήματος (στόματος, οισοφάγου, στομάχου, παχέος εντέρου), μαστού, τραχήλου της μήτρας, ωοθηκών.
    Πολλές μελέτες έδειξαν ότι η τακτική και επαρκής κατανάλωση της ντομάτας (καλύτερα βιολογικές) μειώνει το συνολικό κίνδυνο εμφάνισης καρκίνου σε ποσοστό που φτάνει ακόμα και το 40%.
  • Απώλεια όρασης, καταρράκτης
    Έρευνες έδειξαν ότι το λυκοπένιο βοηθά στην πρόληψη του εκφυλισμού της ωχράς κηλίδας στους ηλικιωμένους, που είναι η κυριότερη αιτία τύφλωσης στα άτομα αυτά.
  • Οστεοπόρωση
  • Ανδρική στειρότητα
  • Προεκλαμψία στην εγκυμοσύνη
  • Διαβήτης
  • Τέλος το λυκοπένιο ως μέρος του οπλοστασίου που αποτελεί ένα τρόφιμο όπως η ντομάτα, ασκεί θετική επίδραση στο ανοσοποιητικό σύστημα (τα λευκά αιμοσφαίρια αυτών που έτρωγαν ντομάτες ήταν πολύ ανθεκτικότερα στις οξειδωτικές βλάβες από 33% έως και42%) και βοηθά κατά των μηχανισμών γήρανσης προσφέροντας, πιθανόν, ευεξία και μακροβιότητα.

 

Πηγή:

www.logodiatrofis.gr

MyDoctors ajax loader

Άρθρα απο τον ίδιο συγγραφέα

diaita.jpg Πως να χάσετε τα περιττά κιλά του Πάσχα! - Το Πάσχα τελείωσε και σκεφτόμαστε πως να χάσουμε τα περιττά κιλά.  Την αγωνία μας επιβεβαιώνουν και διάφορες στατιστικές, όπου υποδεικνύουν ότι ένας μέσος Έλληνας, προσλαμβάνει τη συγκεκριμένη περίοδο κατά μέσο όρο 2 έως 3 κιλά! Δυστυχώς, η μανία των περισσοτέρων να απαλλαγούμε εύκολα και γρήγορα από τα περιττά κιλά των διακοπών, μας οδηγεί συχνά στο να στραφούμε σε […]
xeimwnas-kryo.jpg Η δίαιτα του χειμώνα! Κάνε το κρύο σύμμαχο στα κιλά σου με ένα πρότυπο διαιτολόγιο! - Η δίαιτα του χειμώνα! Κάνε το κρύο σύμμαχο στα κιλα σου. Φαίνεται πως ο χειμώνας έχει ήδη κάνει την εμφάνιση του! Το κρύο αυτό μας αναγκάζει να μένουμε περισσότερες ώρες στο σπίτι με αποτέλεσμα να  να μας ανοίγει και η όρεξη, (λογικό)! Ένας από του γνωστούς μύθους είναι ότι τον χειμώνα πρέπει να τρώμε περισσότερο για να […]
deiktis-anergias-diaxronika-isxiros-provleptikos-paragontas-kentrikis-paidikis-paxisarkias-cover.jpg Δείκτης ανεργίας: Διαχρονικά ισχυρός προβλεπτικός παράγοντας της Κεντρικής Παιδικής Παχυσαρκίας - Με αφορμή την Παγκόσμια Ημέρα Διατροφής (Παρασκευή 16/10/2015) η Ελληνική Διατροφολογική Εταιρεία ανακοινώνει τα στοιχεία για τη σχέση της ανεργίας με τις διαστάσεις της Κεντρικής Παιδικής Παχυσαρκίας στην Ελλάδα. Ως κεντρικού τύπου παχυσαρκία στα παιδιά ορίζεται η συγκέντρωση σωματικού λίπους στην περιοχή της κοιλιάς, η οποία λόγω της φλεγμονώδους φύσης του κοιλιακού λίπους μπορεί να […]
βάρος 10+8 τρόποι για να χάσετε βάρος μετά τις διακοπές - Αισθάνεστε ένοχοι λόγω υπερκατανάλωσης τροφής κατά τη διάρκεια των διακοπών; Εδώ βρίσκονται 20 απλοί τρόποι για να «νικήσετε» την αύξηση του σωματικού βάρους! Πιείτε νερό. Οι άνθρωποι συχνά μπερδεύουν τη δίψα με την πείνα, έτσι, την επόμενη φορά που θα αισθανθείτε πεινασμένοι, πηγαίνετε να πιείτε νερό πρώτα. Το να πίνετε νερό βοηθά επίσης στο να […]
ψωμάκια Διατροφικές οδηγίες για να διώξεις τα ψωμάκια και τη κοιλιά - Το καλοκαίρι πλησιάζει και όλες οι γυναίκες, έχουμε αρχίσει να αγχωνόμαστε για την εμφάνιση μας στη παραλία. Η κοιλίτσα, τα ψωμάκια και η κυτταρίτιδα είναι από τα πιο σημαντικά προβλήματα που μπορεί να αντιμετωπίζουμε και το σίγουρο είναι ότι δε κάνουν διακρίσεις σε εύσωμα ή αδύνατα άτομα. Μια ισορροπημένη διατροφή σε συνδυασμό με άσκηση, θα […]
εξετάσεις Τα ΠΡΕΠΕΙ & ΔΕΝ ΠΡΕΠΕΙ της διατροφής στις εξετάσεις - Πανελλήνιες εξετάσεις, εξεταστικές… Μαθητές και φοιτητές βρίσκονται σε μια δύσκολη περίοδο και η διατροφή μπορεί να είναι υπέρ τους, αν κάνουν τις σωστές επιλογές. Η διατροφή των παιδιών παίζει εξαιρετικά σημαντικό ρόλο κατά τη διάρκεια των εξετάσεων. Για το λόγο αυτό, καλό είναι η σωστή διατροφή ν’ αρχίζει από νωρίς. Διατροφή στις εξετάσεις Οι υποψήφιοι […]
12-xruses-odigies-min-pareis-oute-grammario-pasxa.jpg Οι 12 χρυσές οδηγίες για να μην πάρεις ούτε ένα γραμμάριο το Πάσχα - Σοκολατένια αβγά, αρνί, κατσίκι, μαγειρίτσα, κουλουράκια πασχαλινά, τσουρέκια! Όλα καλά και νόστιμα αλλά μήπως η ζυγαριά την επόμενη ημέρα σε αγχώνει; Δεν χρειάζεται να στερηθούμε τίποτα αρκεί όλα να καταναλώνονται με μέτρο. Εάν στερηθείς κάποια από τις αγαπημένες σου λιχουδιές του Πάσχα, τότε θα οδηγηθείς σε υπερφαγικά επεισόδια, κάτι που δεν θα βοηθήσει στη συντήρηση […]
alsambr3.jpg Περπάτημα: 30 λεπτά την ημέρα αρκούν! - Τριάντα λεπτά περπάτημα σε κανονικό προς έντονο ρυθμό την ημέρα, για πέντε ημέρες την εβδομάδα, μπορούν να βελτιώσουν τη ζωή σας ολοκληρωτικά. Ξεχάστε, λοιπόν, το αυτοκίνητο και φορέστε τα αθλητικά σας παπούτσια. Είναι σημαντικό να γνωρίζετε τα εξής: Περπατήστε πάντοτε πάνω από 20 λεπτά την ημέρα. Αυξήστε σταδιακά τον ρυθμό του βηματισμού σας, ώστε να […]
ereuna-elde-63-athinaiwn-emfanizei-kentrikh-paxisarkia.jpg Έρευνα: Έλληνες και παχυσαρκία - Νέα έρευνα της Ελληνικής Διατροφολογικής Εταιρείας (ΕΛ.Δ.Ε.) αποκαλύπτει πως το 63% των Αθηναίων εμφανίζει Κεντρική Παχυσαρκία.   Η επεξεργασία των αποτελεσμάτων δείγματος 5.442 ενηλίκων ατόμων (36% Άνδρες, 64% Γυναίκες) έδειξε αναφορικά με την κατάταξη σωματικού βάρους (με βάση το Δείκτη Μάζας Σώματος) ότι το 22% ήταν Παχύσαρκα, το 39% Υπέρβαρα, το 28% Φυσιολογικού Βάρους και το 11% Λιποβαρή. Το 63% των ατόμων που […]
soupa-mosxari-me-laxanika.jpg Σού… πα για το κρύο; - Κάνει κρύο. Το είπαμε. Είπαμε, όμως, ότι είναι καιρός για σούπα; Ετοιμάστε και απολαύστε μία σούπα με μοσχάρι και λαχανικά. Συνταγή και διατροφικά σχόλια: Λόγω… Διατροφής (http://www.logodiatrofis.gr). Η κρεατόσουπα με λαχανικά αποτελεί μια δυναμωτική παραδοσιακή συνταγή με ενισχυμένη διατροφική αξία. Μαγειρεύεται σε βαθιά κατσαρόλα -με βαρύ κατά προτίμηση πάτο- και είναι κατάλληλη για τις κρύες […]