Τι μπορεί να συμβαίνει όταν δεν βλέπετε στο σκοτάδι
My Doctors
54e25a7d1cb87bb2ab73df54ab1e00fe_w800.jpg

Οι περισσότεροι άνθρωποι δυσκολεύονται να δουν καθαρά στο σκοτάδι ή σε φτωχά φωτισμένο περιβάλλον. Πολλοί όμως δεν βλέπουν σχεδόν τίποτα, ούτε καν τη νύχτα με αναμμένο ένα φωτάκι. Η αδυναμία αυτή μπορεί να αποτελεί ένδειξη νυκταλωπίας ή νυχτερινής τύφλωσης -ενός συμπτώματος που μπορεί να αποδειχθεί εξαιρετικά επικίνδυνο.
Όπως εξηγεί ο Χειρουργός-Οφθαλμίατρος δρ Αναστάσιος-Ι. Κανελλόπουλος, MD, ιδρυτής και επιστημονικός διευθυντής του Ινστιτούτου Οφθαλμολογίας LaserVision και καθηγητής Οφθαλμολογίας του Πανεπιστημίου της Νέας Υόρκης (NYU Medical School), η ικανότητά μας να βλέπουμε στο σκοτάδι εξαρτάται από τέσσερις βασικές δομές των ματιών. Οι δομές αυτές είναι ο κερατοειδής χιτώνας, η κόρη του οφθαλμού, ο κρυσταλλοειδής φακός και ο αμφιβληστροειδής χιτώνας.

Ο κερατοειδής είναι ο διαυγής ιστός που βρίσκεται πάνω από την κόρη, στο πρόσθιο τμήμα του ματιού. Το φως πρέπει να διέλθει ανεμπόδιστα από αυτόν για να δημιουργηθεί η αίσθηση της όρασης. Εάν δεν είναι διαυγής ή δεν έχει φυσιολογικό σχήμα, δεν μπορεί να δημιουργηθεί καθαρή εικόνα.
Η κόρη του οφθαλμού είναι ο μαύρος «δίσκος» που βλέπουμε στο κέντρο των ματιών μας. Η διάμετρός της αυξομειώνεται αναλόγως με τον φωτισμό. Στο σκοτάδι, διαστέλλεται (μεγαλώνει) για να μπορέσει να διέλθει όσο το δυνατόν περισσότερο φως στο μάτι και να δούμε καλύτερα (στο βαθμό, που αυτό είναι δυνατό).
Ο κρυσταλλοειδής φακός είναι η δομή η οποία, μόλις το φως εισέλθει στο εσωτερικό του ματιού, το εστιάζει πάνω στον αμφιβληστροειδή χιτώνα. Αυτό είναι απαραίτητο διότι ο αμφιβληστροειδής, που βρίσκεται στο οπίσθιο τμήμα του ματιού, φέρει τα κύτταρα-υποδοχείς του φωτός. Στο ημίφως, ο κρυσταλλοειδής φακός δεν έχει πολύ φως να εστιάσει ώστε να δημιουργηθεί καθαρή εικόνα.
Τα κύτταρα-υποδοχείς του φωτός στον αμφιβληστροειδή χιτώνα είναι τα ραβδία και τα κωνία. Τα ραβδία απορροφούν και επεξεργάζονται το φως, ακόμα και στο σκοτάδι. Τα κωνία είναι υπεύθυνα για τις λεπτομέρειες και τα χρώματα, αλλά χρειάζονται άφθονο φως για να λειτουργούν ομαλά. Επομένως, στο ημίφως δεν μπορούμε να ξεχωρίσουμε χρώματα και λεπτομέρειες και βλέπουμε κυρίως αδρές εικόνες με χρώμα άσπρο, μαύρο και γκρι.

«Οποιαδήποτε οφθαλμοπάθεια επηρεάσει μία ή περισσότερες από αυτές τις δομές, δυσχεραίνει ακόμα περισσότερο την όραση στο ημίφως, με συνέπεια τη νυκταλωπία», λέει ο κ. Κανελλόπουλος. «Η σωστή διάγνωση είναι πολύ σημαντική, διότι από την υποκείμενη αιτία εξαρτάται κατά πόσο μπορεί να αντιμετωπιστεί η νυκταλωπία ή ο ασθενής πρέπει να μάθει να ζει μαζί της». Στις πιθανές παθήσεις που προκαλούν νυκταλωπία συμπεριλαμβάνονται οι εξής:
Το γλαύκωμα. Χαρακτηρίζεται από παθολογική αύξηση της ενδοφθάλμιας πίεσης, με μακροπρόθεσμη συνέπεια την βλάβη του οπτικού νεύρου. Καθώς εξελίσσεται η νόσος, οι πάσχοντες χάνουν σταδιακά (και) την ικανότητα να βλέπουν καθαρά στο ημίφως ή το βράδυ. Επιπλέον, ορισμένα φάρμακα που χορηγούνται για την αντιμετώπιση του γλαυκώματος μπορεί να επιδεινώσουν τη νυκτερινή όραση, διότι συστέλλουν την κόρη των οφθαλμών.
Ο καταρράκτης. Προκαλεί θόλωμα σε τμήμα ή ολόκληρο τον κρυσταλλοειδή φακό, με συνέπεια να παρεμποδίζεται η διέλευση του φωτός. Οι πάσχοντες δυσκολεύονται πολύ να δουν καθαρά στο ημίφως, ενώ βλέπουν και ένα «φωτοστέφανο» (κύκλοι θολερότητας) γύρω από τα φώτα τη νύχτα (π.χ. όταν οδηγούν). Τα συμπτώματα αυτά μπορεί να αποκατασταθούν με τη χειρουργική διόρθωση του καταρράκτη.
Η μελαγχρωστική αμφιβληστροειδοπάθεια. Αναπτύσσεται εξαιτίας ορισμένων γενετικών διαταραχών που εκφυλίζουν προοδευτικά τα κύτταρα του αμφιβληστροειδούς. Επειδή είναι γενετική, μπορεί να εκδηλωθεί ακόμα και σε παιδιά. Όταν καταστραφούν τα κύτταρα-υποδοχείς του φωτός, εκδηλώνεται μεγάλη δυσκολία και στη νυκτερινή όραση. Φυσιολογικά, ο μέσος άνθρωπος χρειάζεται μερικά λεπτά για να προσαρμοστεί πλήρως η όρασή του στο σκοτάδι. Στους ασθενείς με μελαγχρωστική αμφιβληστροειδοπάθεια μπορεί να χρειασθεί πολλή ώρα ή να μην προσαρμόζεται καθόλου η όραση.
Η διαβητική αμφιβληστροειδοπάθεια. Είναι επιπλοκή του σακχαρώδους διαβήτη και βλάπτει τον αμφιβληστροειδή. Όπως συμβαίνει και με τις άλλες παθήσεις, μακροπρόθεσμα μπορεί να οδηγήσει στη νυκταλωπία.
Ο κερατόκωνος. Είναι μία εκφυλιστική οφθαλμοπάθεια που αλλάζει το σχήμα του κερατοειδούς χιτώνα και τον κάνει να διογκώνεται προς τα έξω σαν κώνος. Αυτό έχει ως συνέπεια να προκαλείται πολύ μεγάλη μυωπία, σημαντικός αστιγματισμός και σοβαρή παραμόρφωση των εικόνων που βλέπει ο ασθενής. Προσβάλλει κυρίως νέους (συνήθως εφήβους). Οι δυσκολίες που προκαλεί στην όραση που προκαλεί, επιδεινώνονται στο ημίφως και στο σκοτάδι.
Οι διαθλαστικές ανωμαλίες της όρασης. Μυωπία, υπερμετρωπία και αστιγματισμός αποτελούν τις συνηθέστερες αιτίες αντιμετωπίσιμης νυκταλωπίας. Και οι τρεις δυσκολεύουν τη νυκτερινή όραση, κυρίως όταν δεν φορά κάποιος τα σωστά διορθωτικά γυαλιά ή φακούς επαφής.
Ορισμένες διατροφικές ανεπάρκειες. Η κυριότερη είναι η ανεπάρκεια βιταμίνης A, η οποία αποτελεί την συνηθέστερη αιτία νυκταλωπίας στην παιδική ηλικία και στην εγκυμοσύνη. Ευτυχώς η αναπλήρωσή της συχνά αποκαθιστά τη νυκτερινή όραση.

Πώς μπορεί, όμως, κάποιος να καταλάβει αν έχει νυκταλωπία; Η Αμερικανική Ακαδημία Οφθαλμολογίας (American Academy of Ophthalmology, AAO) συνιστά να απαντήσετε σε έξι ερωτήματα:
• Δυσκολεύεστε να κινήστε στο σπίτι σας στο σκοτάδι, ακόμα κι αν έχετε αναμμένο φωτάκι νυκτός;
• Η οδήγηση το βράδυ γίνεται ολοένα πιο δύσκολη;
• Αποφεύγετε να βγαίνετε έξω το βράδυ γιατί φοβάστε ότι θα σκοντάψετε και θα πέσετε;
• Δυσκολεύεστε να αναγνωρίσετε τα πρόσωπα των ανθρώπων στο ημίφως;
• Χρειάζονται τα μάτια σας πολλή ώρα για να προσαρμοσθούν στο φως όταν βγαίνετε από έναν σκοτεινό χώρο;
• Χρειάζονται τα μάτια σας πολλή ώρα για να προσαρμοσθούν στο σκοτάδι;
Αν απαντήσετε καταφατικά σε μία ή περισσότερες από αυτές τις ερωτήσεις, ενδέχεται να έχετε νυκταλωπία. Σε τέτοια περίπτωση, η AAO συνιστά να απευθυνθείτε δίχως καθυστέρηση σε έναν οφθαλμίατρο.

«Η θεραπεία της νυκταλωπίας εξαρτάται αποκλειστικά από την αιτία της. Δυστυχώς, πολλές οφθαλμοπάθειες εξελίσσονται σιωπηρά, ύπουλα επί σειρά ετών και όταν προκαλέσουν συμπτώματα έχει ήδη υποστεί σημαντική και συχνά μη-αναστρέψιμη βλάβη η όραση», προειδοποιεί ο κ. Κανελλόπουλος. «Γι’ αυτό τον λόγο, συνιστάται η προληπτική εξέταση των ματιών μία φορά τον χρόνο, ώστε να διαγνωστεί εγκαίρως τυχόν νέο, αναδυόμενο πρόβλημα και να αντιμετωπιστεί κατάλληλα».

MyDoctors ajax loader

Μπορει να σας ενδιαφερουν

Μυστικά για άψογη επιδερμίδα προσώπου το καλοκαίρι

Μυστικά για άψογη επιδερμίδα προσώπου το καλοκαίρι

H ζεστή περίοδος του καλοκαιριού και ο καυτός ήλιος βλάπτουν την επιδερμίδα του προσώπου σας, η οποία χρειάζεται ειδική περιποίηση για να αντεπεξέλθει. Είναι η περίοδος κατά την οποία το δέρμα εκτίθεται σε διάφορους επιθετικούς παράγοντες, εξαιτίας της έντασης της...

Αλκοόλ στην παραλία; Γιατί πρέπει να το ξανασκεφτείτε

Αλκοόλ στην παραλία; Γιατί πρέπει να το ξανασκεφτείτε

Επικίνδυνη κρίνεται από τους ειδικούς η κατανάλωση αλκοόλ το καλοκαίρι, αφού μπορεί να γίνει αιτία εμφάνισης δερματικών νόσων και επιδείνωσης των υφιστάμενων. Η δροσιστική μπίρα και το απολαυστικό κοκτέιλ ειδικά κάτω από τον ήλιο μπορεί να βλάψουν το δέρμα και όχι...

Ωτοσκλήρυνση: Αίτια, διάγνωση και αντιμετώπιση

Ωτοσκλήρυνση: Αίτια, διάγνωση και αντιμετώπιση

Η ωτοσκλήρυνση ή ωτοσπογγίωση, είναι μία όχι τόσο συχνή πάθηση του ωτός, που προκαλεί βαρηκοΐα με έναρξη σε νεαρές ηλικίες, σε ποσοστό 1-2% του πληθυσμού. Ο όρος προέρχεται από τις λέξεις ους (αυτί) και σκλήρυνση, και περιγράφει ακριβώς αυτό που προκαλεί η νόσος....

Ρήξεις πρόσθιου χιαστού: Πιο συχνές στις γυναίκες και τις έφηβες αθλήτριες

Ρήξεις πρόσθιου χιαστού: Πιο συχνές στις γυναίκες και τις έφηβες αθλήτριες

Οι γυναίκες αθλήτριες είναι γνωστό ότι έχουν μεγαλύτερο κίνδυνο να τραυματίσουν τον πρόσθιο χιαστό σύνδεσμό τους (ΠΧΣ), ενώ συμμετέχουν σε αγωνιστικά αθλήματα. Η πιθανότητα ρήξης ΠΧΣ σε γυναίκες αθλήτριες έχει βρεθεί ότι είναι από δύο έως οκτώ φορές υψηλότερη από ό,τι...

Τομοσύνθεση: Η εξέλιξη της ψηφιακής μαστογραφίας

Τομοσύνθεση: Η εξέλιξη της ψηφιακής μαστογραφίας

Γράφει ο Δρ Σταμάτιος Μερκούρης, Διευθυντής του Τμήματος Απεικόνισης Μαστού του Affidea Central. Ο καρκίνος του μαστού αποτελεί πλέον τη συχνότερη μορφή κακοήθειας παγκοσμίως. Για τον λόγο αυτό έχουν καθιερωθεί προγράμματα προληπτικής εξέτασης των μαστών, τα οποία...

Ηλιακή ακτινοβολία και αυτοάνοσα ρευματικά νοσήματα: Φίλοι ή εχθροί;

Ηλιακή ακτινοβολία και αυτοάνοσα ρευματικά νοσήματα: Φίλοι ή εχθροί;

Το ηλιακό φως είναι μια βασική πηγή φωτός και θερμότητας για τη ζωή στη γη. Αποτελείται από υπεριώδη (UV), ορατή και υπέρυθρη ακτινοβολία. Η εξάντληση του στρατοσφαιρικού όζοντος και οι αλλαγές στον τρόπο ζωής, οδηγούν σε αυξημένη έκθεση σε υπεριώδεις (UV) ζώνες...

Πώς θα προστατέψουμε την υγεία μας εν μέσω καύσωνα

Πώς θα προστατέψουμε την υγεία μας εν μέσω καύσωνα

Είναι όλο και πιο συχνοί, όλο και πιο έντονοι, όλο και πιο μεγάλοι σε διάρκεια. Συμβαίνουν, πλέον, ταυτόχρονα σε διαφορετικές και μακρινές μεταξύ τους χώρες ή ακόμα και ηπείρους, όπως π.χ. σε Αμερική και Ευρώπη, καλύπτουν ολοένα και μεγαλύτερες γεωγραφικές περιοχές,...

Διαβήτης: Πώς να περάσετε ασφαλείς καλοκαιρινές διακοπές

Διαβήτης: Πώς να περάσετε ασφαλείς καλοκαιρινές διακοπές

Σχεδόν ένα εκατομμύριο Έλληνες έχουν σακχαρώδη διαβήτη και γι’ αυτό, πρέπει να λαμβάνουν κάποια μέτρα στις καλοκαιρινές τους διακοπές, ώστε να αποφύγουν τα δυσάρεστα απρόοπτα. Τι πρέπει οπωσδήποτε να έχω μαζί στα ταξίδια και στις διακοπές μου; Εκτός απο τα φάρμακα,...

Αντιγήρανση: Ποιες θεραπείες είναι ασφαλείς το καλοκαίρι;

Αντιγήρανση: Ποιες θεραπείες είναι ασφαλείς το καλοκαίρι;

Βρισκόμαστε στην καρδιά του καλοκαιριού και οι διακοπές για τους περισσότερους είναι προ των πυλών. Όμως δεν είναι όλοι προετοιμασμένοι ώστε να τις απολαύσουν στο έπακρο. Ένα ποσοστό γυναικών, αλλά και ανδρών, δυσκολεύονται να αφεθούν και να τις ευχαριστηθούν, παρά τη...