Εξέταση των ματιών μπορεί να αποκαλύπτει την επικείμενη άνοια
My Doctors
Λαγού Άννα

Μία συνηθισμένη εξέταση των ματιών μπορεί να «προβλέπει» ποιοι άνθρωποι διατρέχουν αυξημένο κίνδυνο να εκδηλώσουν άνοια.
Η συγκεκριμένη εξέταση βασίζεται στον λεπτομερή έλεγχο του πίσω μέρους του ματιού και χρησιμοποιείται για την διάγνωση και την παρακολούθηση πολλών οφθαλμοπαθειών, μεταξύ των οποίων συμπεριλαμβάνεται η εκφύλιση της ωχράς κηλίδας.
Τώρα, μια νέα βρετανική μελέτη υποδηλώνει ότι ορισμένα χαρακτηριστικά των ματιών που αποκαλύπτει, αποτελούν αξιόπιστους προγνωστικούς δείκτες για την διάγνωση της άνοιας.
Αν το εύρημα αυτό επιβεβαιωθεί και από άλλες μελέτες, στο μέλλον θα μπορούσε να χρησιμοποιηθεί για τον έγκαιρο εντοπισμό της νόσου, εκτιμούν οι ερευνητές.
Στη σχετική μελέτη συμμετείχαν 32.000 εθελοντές, οι οποίοι υποβλήθηκαν στην λεγόμενη οπτική τομογραφία συνοχής (OCT), ένα είδος τομογραφίας που γίνεται στον βυθό των ματιών, δηλαδή στο τμήμα τους που βρίσκεται βαθιά μέσα στο μάτι.
Η OCT αξιολογεί τον αμφιβληστροειδή χιτώνα των ματιών, ο οποίος είναι φωτοευαίσθητος και φέρει τα κύτταρα-υποδοχείς της όρασης. Όταν ο αμφιβληστροειδής αναπτύσσει παθήσεις (π.χ. εκφύλιση της ωχράς κηλίδας, οίδημα της ωχράς, διαβητική αμφιβληστροειδοπάθεια κ.λπ.) η όραση διαταράσσεται σοβαρά.
Με την OCT ελέγχεται επίσης ο χοριοειδής χιτώνας των ματιών, που βρίσκεται κάτω από τον αμφιβληστροειδή, ενώ χαρτογραφείται το οπτικό νεύρο και οι νευρικές ίνες του. Επομένως η εξέταση είναι σημαντική για την διάγνωση και παρακολούθηση και άλλων παθήσεων, στις οποίες συμπεριλαμβάνεται το γλαύκωμα.
Όπως γράφουν οι ερευνητές στο ιατρικό περιοδικό JAMA Neurology, χρησιμοποίησαν την OCT για να εξετάσουν το πάχος της στοιβάδας των νευρικών ινών του οπτικού νεύρου στον αμφιβληστροειδή (RNFL). Υπέβαλλαν επίσης τους εθελοντές τους, οι οποίοι είχαν ηλικία 40-69 ετών, σε τεστ αξιολόγησης της μνήμης, του χρόνου αντιδράσεως και της λογικής σκέψης.
Όπως διαπίστωσαν, όσοι είχαν πιο λεπτή στοιβάδα νευρικών ινών στον αμφιβληστροειδή είχαν περισσότερες πιθανότητες να αποτύχουν σε ένα ή περισσότερα από τα προαναφερθέντα τεστ.
Είχαν επίσης διπλάσια πιθανότητα να πετύχουν κακή βαθμολογία και σε επόμενες αξιολογήσεις, οι οποίες έγιναν κατά τα τρία επόμενα χρόνια.
Η φτωχή μνήμη, οι δυσκολίες στην διεκπεραίωση δραστηριοτήτων που γνωρίζει καλά ένας άνθρωπος και άλλοι τύποι έκπτωσης των νοητικών λειτουργιών μπορεί να αποτελούν πρώιμες ενδείξεις άνοιας, λένε οι ειδικοί.
«Η πιθανή συσχέτιση ανάμεσα στην φθορά του αμφιβληστροειδούς χιτώνα και των οπτικών νεύρων με την άνοια αποτελεί αντικείμενο εντατικών ερευνών τα τελευταία χρόνια», σχολιάζει ο χειρουργός-οφθαλμίατρος Δρ. Αναστάσιος-Ι. Κανελλόπουλος, MD, ιδρυτής και επιστημονικός διευθυντής του Ινστιτούτου Οφθαλμολογίας LaserVision, καθηγητής Οφθαλμολογίας Πανεπιστημίου Νέας Υόρκης, NYU Medical School. «Τα μάτια είναι πολύπλοκα και ευαίσθητα, έχουν ένα ιδιαίτερα ανεπτυγμένο δίκτυο αιμοφόρων αγγείων και γι’ αυτό επηρεάζονται από πολλές και διαφορετικές συστημικές παθήσεις, από την αυξημένη χοληστερόλη και τον σακχαρώδη διαβήτη έως διάφορες παθήσεις του θυρεοειδούς και την πολλαπλή σκλήρυνση. Επιπλέον, αποτελούνται από παρόμοιο ιστό με τον εγκέφαλο και η άνοια, ιδίως η νόσος Αλτσχάιμερ, αλλάζει τον τρόπο με τον οποίο αντανακλάται το φως από τον αμφιβληστροειδή».
Οι ιδιαιτερότητες αυτές είναι ο λόγος για τον οποίο η προσεκτική οφθαλμολογική εξέταση συχνά εντοπίζει σοβαρές ασθένειες πριν προκαλέσουν αισθητά συμπτώματα αλλού στο σώμα, προσθέτει. «Ευχής έργο θα ήταν να μπορέσει να προστεθεί σε αυτές και η άνοια, η έγκαιρη διάγνωση της οποίας είναι πολύ σημαντική», τονίζει ο Δρ. Κανελλόπουλος
Τα επιστημονικά δεδομένα που συγκλίνουν προς αυτή την άποψη είναι αρκετά, αλλά δεν είναι ακόμα επαρκή για να αρχίσει ευρεία εφαρμογή κάποιας μεθόδου, διευκρινίζει.
Νωρίτερα εφέτος, για παράδειγμα, δημοσιεύθηκε στο περιοδικό Neurology μία άλλη έρευνα (συμμετείχαν 12.000 άνδρες και γυναίκες), που κατέληξε στο συμπέρασμα πως οι μικρές αλλαγές στα αιμοφόρα αγγεία των ματιών στην ηλικία των 60 ετών μπορεί να αποτελούν ύποπτη ένδειξη για σημαντική απώλεια μνήμης μέσα στις δύο επόμενες δεκαετίες. Αντίστοιχα, μελέτη που είχε δημοσιευθεί το 2016, είχε καταλήξει στο συμπέρασμα ότι μια φωτογραφία του αμφιβληστροειδούς μπορεί να αποτυπώσει αγγειακές βλάβες ύποπτες για άνοια.
«Τα ευρήματα αυτών και άλλων μελετών υποδηλώνουν ότι ορισμένες αλλαγές στον αμφιβληστροειδή και στις παρυφές του οπτικού νεύρου έχουν προγνωστική αξία όσον αφορά την έκπτωση των νοητικών λειτουργιών», εξηγεί ο Δρ. Κανελλόπουλος. «Αυτό πρέπει να επιβεβαιωθεί από μεγαλύτερες και πιο μακροχρόνιες μελέτες, για να εξεταστεί αν η αρχική υποψία μετατρέπεται με το πέρασμα του χρόνου σε βεβαιότητα. Γίνεται επίσης προσπάθεια να εξακριβωθεί αν μία μεμονωμένη μέθοδος θα είναι αρκετά αξιόπιστη για να γίνουν προβλέψεις για το μέλλον ή αν θα απαιτηθεί συνδυασμός εξετάσεων και τεστ. Σε κάθε περίπτωση οι έρευνες συνεχίζονται, διότι η έγκαιρη διάγνωση της άνοιας έχει μεγάλη σημασία για την έκβαση των ασθενών».

MyDoctors ajax loader

Μπορει να σας ενδιαφερουν

Χρήσιμες συμβουλές για απώλεια του ανεπιθύμητου βάρους

Χρήσιμες συμβουλές για απώλεια του ανεπιθύμητου βάρους

Το βάρος των πρώτων μηνών χάθηκε και πλέον ανεβαίνετε στη ζυγαριά με περισσότερο κέφι βάζοντας τον πήχη όλο και ψηλά, όμως η ζυγαριά έχει πάψει να σας υπακούει. Έχει σταματήσει η καθοδική πορεία που είχατε συνηθίσει κι αισθάνεστε ότι παραμένετε στάσιμοι. Πώς μπορείτε...

Ευρωπαϊκή Εβδομάδα για την Κυστική Ίνωση

Ευρωπαϊκή Εβδομάδα για την Κυστική Ίνωση

- Άλυτα παραμένουν σοβαρά ζητήματα που αφορούν την Κυστική Ίνωση Έχουν περάσει 16 χρόνια από την ημέρα που για πρώτη φορά καθορίστηκε η εβδομάδα της 21ης Νοεμβρίου, ως η εβδομάδα ευαισθητοποίησης για την Κυστική Ίνωση, τη συχνότερη κληρονομική νόσο της λευκής φυλής,...

Βραχνάδα: Τι σημαίνει και τι υποκρύπτει

Βραχνάδα: Τι σημαίνει και τι υποκρύπτει

Η φωνή είναι ένα μοναδικό χάρισμα που δόθηκε στον άνθρωπο για να επικοινωνεί, να εκφράζει τα συναισθήματά του και να αναπτύσσει, εξωτερικεύοντας με τον λόγο, την πνευματικότητά του. «Η φωνή είναι ο ήχος που παράγεται όταν ο εκπνεόμενος αέρας διέρχεται μεταξύ των...

Τριτογενές κάπνισμα: Για ποιες δερματικές παθήσεις ευθύνεται;

Τριτογενές κάπνισμα: Για ποιες δερματικές παθήσεις ευθύνεται;

Η έκθεση του ανθρώπινου δέρματος σε τριτογενές κάπνισμα μπορεί να οδηγήσει σε άλλες ασθένειες, όπως ο καρκίνος, οι καρδιακές παθήσεις και η αθηροσκλήρωση. Όπως όμως διαπιστώθηκε πρόσφατα, η επαφή με τους ρύπους που αφήνει το κάπνισμα στο περιβάλλον, όπως στα ρούχα,...

8 βασικά δεδομένα για τον διαβήτη και την όραση

8 βασικά δεδομένα για τον διαβήτη και την όραση

Ο σακχαρώδης διαβήτης μπορεί να προκαλέσει σοβαρές βλάβες στα μάτια, οι οποίες αναπτύσσονται σταδιακά, με την πάροδο του χρόνου, και αν δεν γίνουν εγκαίρως αντιληπτές μπορεί να πλήξουν την όραση. Ο Νοέμβριος είναι μήνας ευαισθητοποίησης για τον σακχαρώδη διαβήτη, ενώ...

Διαβήτης: Πότε ευθύνεται το σύνδρομο Cushing;

Διαβήτης: Πότε ευθύνεται το σύνδρομο Cushing;

Ο επίμονος αρρύθμιστος διαβήτης θα πρέπει να υποψιάζει ειδικούς και ασθενείς για ύπαρξη ενδογενούς συνδρόμου Cushing, ιδίως σε ασθενείς που έχουν χαρακτηριστικά της νόσου. Αν και η συγκεκριμένη πάθηση δεν είναι τόσο συχνή, υπολογίζεται ότι το ποσοστό των ασθενών με...

Πριν τον Μαραθώνιο: πώς ο προαγωνιστικός έλεγχος θωρακίζει την «αθλητική καρδιά»

Πριν τον Μαραθώνιο: πώς ο προαγωνιστικός έλεγχος θωρακίζει την «αθλητική καρδιά»

Καταλυτικός ο ρόλος των προ-αγωνιστικών διαγνωστικών εξετάσεων για την πρόληψη των καρδιαγγειακών συμβάντων των αθλητών Το άρθρο υπογράφει ο Κωνσταντίνος Τσοβόλας, PhD, Καρδιολόγος του Ομίλου διαγνωστικών κέντρων Affidea με εξειδίκευση στις κληρονομικές...

Διεθνής αναγνώριση του Athens Heart Center του Ιατρικού Κέντρου Αθηνών

Διεθνής αναγνώριση του Athens Heart Center του Ιατρικού Κέντρου Αθηνών

Διεθνής αναγνώριση του Εργαστηρίου Ηλεκτροφυσιολογίας & Βηματοδότησης, Athens Heart Center, για τη μεθοδολογία κατάλυσης κολπικής μαρμαρυγής Τηρώντας στο ακέραιο τη δέσμευσή του να παραμένει «πάντα ένα βήμα μπροστά», το Athens Heart Center του Ιατρικού Κέντρου...

1 στους 3 αναρρώσαντες από COVID-19 εμφανίζει εμμένοντα νευροψυχιατρικά συμπτώματα

1 στους 3 αναρρώσαντες από COVID-19 εμφανίζει εμμένοντα νευροψυχιατρικά συμπτώματα

Σημαντικά αυξημένος ο κίνδυνος για εμφάνιση νέων νευροψυχιατρικών διαταραχών σε αναρρώσαντες από COVID-19 Το άρθρο υπογράφει η Δρ. Μαρία-Ιωάννα Στεφάνου, MD, MSc, Dr.med., Νευρολόγος, Διδάκτωρ Ιατρικής του Eberhard Karls University of Tübingen, Γερμανία, MSc Clinical...